^^fiRA^^^^ THE f tl LAI2 Dccr; Stiep t8090 WYOMING DETROIT, MICM. 4832! U S A. fTl 3^' VOCABULARIO ^ T'""',0-CiSTEllAIIO PEEMIADO CON LA MEDALLA DE BRONOE EN LA EXP0SICI6n Dte EILIPINAS EN MADRID, EN EL ANO DE 1887. CON SUPERIOR PBRMISO UN D^eiM A EDICi6n ) MANILA, 1920. !* ^ imprenta, librerta y papeleria J. MARTINE2 i\ P. Hor^a 34-38, Tel. 5005 P. ealderoB 108, ealiildo 253 lBtraffluro8..Te!.J283 > VOCABULARIO TlGALO-CASTELliNO PREM[ADO OON LA MEDALLA DE BRONOE EN LA exposioi6n DE EILIPINAS EN MADRID, EN EL ANO DE 1887. CON SUPERIOK PERMISO UNBEeiMA EDIOION MANILA, 1920. Libreria e Imprenta de J. MARTfNEZ Gabildo 253, Intramuros. Tel. 3283. PL . FA 7 \2ZO Es propiedad de la Imprenta, Lihreria y Papeleria de Juan Martinez. VOCABULARIO TAGALO-CASTELLANO Manga ngalan nang eatauan nang tauo. Ang eataudu. Ang lilo. Ang dugd. Ang ugat. Aug buto, Aug lamdn. Ang baUt Ang eababauan ng baldt. Ang Idmad. Ang no6. Ang quilay. Ang bub6ng nang matd. Ang piliematd. Ang matd. Ang baliptatao Aug billg nang matd. Nombres del euerpo humano, El euerpo. La cabeza. La sangre. La vena. El hueso. La earne. La piel. El eiitis La telilla. La frente. La eeja. \ El pdrpado. La pestaGa, El ojo. La pupila % nifia del 0]o. La eatarata -dei ojo. Ang elaloyan nang luh^. Aiig ii6ng. Ang buhde Aog mue ha, Ang bibig, Ang Idbi. Ang pisngi. Ang piHpisan Ang bumbiinan, Ang tainga, Ang ngipin. Ang bagang. Ang guilaguid. Ang dila. Ang gutiL Ang ngaldngaU. Ang lalamunan, Ang gulung guhmgan. Ang sihang. Ang baba. Ang bituea. Ang hlg.. Ang batoe. Ang litae. Ang bungo. Ang balagat. Ang baheat Ang eamay Ang baraso. Ang sieo. Ang galang galangdn. Ang palad ng eamdy. -. 4 - ^ El lagrimal. La nariz. El pelo 6 oabelb La eara, rosiro c3 sem* blante. La boea El labio. La mejilla 6 earrillo. La sien. La mollera. La oreja. El diente. La muehn. La eneia La lengua La eampaniUa del gnznate. El paladar t La garganta El es6fago^ o laringe. La quijada 6 mandlbula La barba La tripa. El euello 6 pescuezo. La cerviz, El seso. La calavera 6 easeo de la- cabeza. La clavicula. El hombro. La mano. El brazo. El eodo. La muileea La palma de la mano. Aog daliri El dedo. Ang hinMlaqui. El . dedo pulgar. Ang liintuturo. El dedo Indiee Ang dato: El dedo mayor. Ang susuutan siogsing. El dedo anular Ang caliDgquingan El dedo mefiique 6 i rieular. Ang bueo nang daliri. El artejo. Ang cuc6. La mia Ang quiliqnili El sobaeo Ang tian La barriga 6 vientre. Ang dibdib. El peeho. Ang siiso. La teta Ang tadiang La eostilla Ang taguiliran. El eostado. Ang piisod. El ombligo. Ang bay uang. La eintura. Ang sinapuponan. El regazo 6 falda. Ang baga. El bofe 6 pulm6n. Ang piiso. El coraz;6n. Ang atay. El higado. Ang apd6. La hieL Ang pantog. La vejiga. Ang siemura El 6st6mago. Ang lic6d La espalda. Ang gulugod. El espinago. Ang puit. El euio 6 trasero. Ang bahay bata. Xa matriz. Ang iniiuan. La plaeenta. Ang paa El pie Ang binti. La pierna 6 pantorrilla Ang hita. El muslo. Ang tuhod. La rodilla. Ang alae alaean. Lia €orva. au- 6 Ang lol6d. Ang litid Ang bub6ng nang paa. Ang saeong Ang biieong bueong* Ang talampaean. Ang bias nang binti 6 baraso. Ang quiiabot nang balat. Ang pigui. Ang balaeang. Ang singit. Ang >ayAg. La espinilla. El nervio. El tarzo 6 empeine del pi^. El zancajo 6 .earearial. El tobillo. La planta del pie. La eanilla. El poro, La nalga. La eadera. La ingle, El testieulo, eonipaHon 6 turma. Sa manga saquit nang tauo De las enfermedades del homhre. Ang saquit. Ang ub6. Ang hiea. Ang tagulabay. Ang alipunga. Ang tunga. Ang pigsa Ang bungang-arao. Ang galis. Ang baiqui. Ang aguihap. Ang euldni. Ang eati. Ang pangingil6. La enferniedad La tos. El asma, La roneha. El sabaii6n. El uAero 6 panadizo. El diyieso. El salpullido. La sarna. La papera. La ampolla. La seea. La comez6n. La dentera. Ang buni. Ang binat Ang hilo. Ang saquit na ealahati sa ulo. Ang pangingiqui. Ang lagnat. Ang balisaosao. Ang eabag. Ang pamamaga Ang balingoyng6y. Ang pulieat Ang bulutong. ^ Ang lipae. Ang sugat. Ang latay. Ang siiea. Ang bulag. Ang pilay Ang bingi Ang eulugo. Ang nana. Ang sinoe, Ang lumpo. Ang olol. Ang eabulagdn. Ang eapilaykn. Ang eabingihan. Ang eaululdn ; Sa pananamit at ibapang manga alahas, Ang damit 6 pananamit El herpe 6 empeine La reeaida. Ei mareo 6 vahido. La Jaqueca El esealoMo 6 ealentura y frio. La iiebre 6 ealentura. La estangurria 6 mal de orina. La ventosidad. La hin€haz6n La hemorragia, El ealambre La viruela. El eallo. La llaga 6 herida. El eardenal. El v6mito. El eiego. El coJo EI sordo. La verruga. La materia. EI hipo. El tullido. El loeo La eeguera, La coJera. La sordera. La loeura. Del vestido y demas alhajas EI vestido, ropa 6 traje. Ang baro. Ang salauaL Ang panyo. Ang sombrero. Ang ehapin. Ang naedias. Ang sinelas. Ang sueldy. Ang siiyod. Ang singsing, Ang hieao. Ang botonis. Ang emntas. Ang ealmen. Ang saya/ Ang naguas. Ang alampay. Ang tungeod, Ang payoDg. Ang paypay. Ang euaeo. Ang list6n. Ang bahag Ang .pamigquis. Ang lambong. Ang baliiti. 8 — La eamisa, El pantal6n. El panuelo. El sombrero. El zapato. El ealeetin 6 media. La ehaneleta 6 ehinela. El peine. El peine de pioJo. El anillo 6 sortiJa. El pendiente 6 zarcillo. El boton, El rosario. El eseapulario. La saya 6 basquifia. La enagua. Ei paHo de pescuezo. El bast6n, bdeulo 6 ca- yado. El paragua 6 guarda\poL El abanieo. La pipa El eordon 6 list6n. La braga El eenidor 6 cintur6n. La mantellina. El peto 6 eota de malla. Sa eatigalian at eahUigan Be la naturahza e imli^ nang tauo, Ang hiuinga. Ang paDgamoy. naeion de homhre, La aspiraci6n 6 aliento El olMo. Aiig panamdani . El sentimiento 6 i ci6n. Ang gutom. ^El hambrt. Ang uhao. La sed. Ang hieab. El bostezo. Ang bahia El estoriiudo Ang dilhay. El reglieldo 6 erueto. Ang eapalaluan. La soberbia 6 altivez. Ang ealibugaa La ]ujuria 6 laseiyia. Ang eagahtan. La ira 6 eolera Ang eataeauan. La gula. Ang eapanaghihan. La eodieia. Ang eatamaran. La pereza. Ang eababaau ng loob La humildad. Ang aua sa eapua tauo. La 1 a r g u e z a 6 1 i l: Hdad. Ang. eahnisan sa eeha La eastidad 6 pureza sensa- layan Ang p a g li a h a u a c nang loob. Aug easiyahan. Aug p a g t i t i i s 6 pagba- bata. Ang sinta 6 pagibig. Ang easipagan, Aug earamutan, Ang pananampalataya. Ang pag asa 6 panaoahg. Ang eabaitan. Ang eatuiran. Ang tibay 6 laeas. Ang ealooban. Ang eaauaan. La eontineneia. La templanza. La paeieneia 6 toleran- eia. M amor. La diligenoia. La avaricia La fe 6 ereeneia. La esperanza 6 confianza. La prudeneia. La Justicia, raz6a 6 de- reeho. La foiJLaleza. La Yoluntad ^ 6 interior. La miserieordia 6 piedad. 10 - Ang taeot. Ang galang 6 pitagan. Ang eapayapaap 6 eatahi miean. Ang ealubayan nang loob. Ang eatiuasayan nang loob. Ang pagiisip. Ang nasa. Ang pagcaqnilala Ang earunungan. Ang eahinhinan. Ang paghatol. Ang eagalingan. Ang sumpa 6 tungayao, Ang easama an Ang eapangitan. Ang eabanalan Ang eatapangan. Ang earuagdn. Ang eahinaan ng loob. Ang eapayatan, Ang eatabaan. Ang eataasan Ang eaputian, Ang eaitiman. Ang pageaeandili 6 pagea eaHnga. Ang eapaubayaan. Ang sahta. Ang pagmumura. El temor 6 miedo. El respeto 6 reverencia, La paz, sosiego 6 quie- tud La mansedumbre, La longanimidad. El pensamiento. El deseo 6 anhelo. El eoneeimiento, La sabiduria 6 eieneia. La modestia. El consejo 6 senteneia. La bondad La maldieion. La maldad. La fealdad6deformi- dad La yirtud 6 santidad. El yalor 6 Yalentia. La eobardta. La iragilidad. La flaqueza 6 delgadez. La gordura, La altura La blaneura. La negrura. El amparo 6 proteeeion. EI abandono 6 desam- paro. La palabra, idiomS* 6 len- gua. La murmuraci6n. 11 Ang eamatayan Ang diri 6 suelAm. Ang pagsunod 6 eapintu- hoan. Ang pagsu6y. Ang ugali 6 asal. Ang eapalaluan. Ang eamahalan Ang eatuaan 6 easayahan Ang eabataan. Ang eabinataan. * l Ang eatandaan. Ang eapatauaran. Ang pananatiH. ^ Ang eatotohanan. Ang easinongahngan Ang pagpapatotoo. Ang pagtataa. Ang eabusiigan. Ang panghhbae. Ang eabuntisan. Ang eagandahan. Ang earuehaan. Ang pageahmot' Ang eahluhan. Ang eamurahan. Ang puri 6 eamahalan. Ang mana. .Ang eapangahasan. Ang eapangyarihan. Ang eadayaan, Ang pagaalaga. La muerte. El aseo, La obedieneia. La rebeldia 6 infracci6n, La eostumbre. La yanidad 6 orguho. La nobleza. La alegria 6 regociJo. La nifiez La juventud. La vejez 6 aneianidad. El perd6n 6 remision. La perseverancia. La verdad certeza. La mentira. La atirmaeion. La negaci6n. La hartura. El zaherimiento. La prefies. La belleza 6 hermosura. La pobreza 6 miseria. El olvido. La traici6n. La deshonra 6 infamia. El honor 6 honra. La hereneia. El atrevimiento 6 insolen- eia. El poder, facultad 6 auto* ridad. El engaflo 6 fraude, EI euidado. J2 Ang pagtaiiod. Ang eamalian Ang easusian Ang easuealan nang loob. Ang eatauohan. Ang paghahandog. Ang biro Ang taua Ang easelangan. Ang daing, Ang ihi Ang tae, Ang hingal. * Ang panaaraaoa 6 pama malat. Ang panaguinip. Ang pagHliueod. ^ng pageabao. Ang bigay eaya. Ang panunumpa. Aog bala, Ang bilin 6 pagtatagobiHn; Ang paghahabla. Ang paghanap 6 pagsiya- sat. ^ng pagtan6ng. Ang pagsagot. Ang pag aahnlangan. Ang pageaeailangan. Ang easalatan. Ang ealabhasaan. La yigilaneia La equivocaci6n 6 error. La disereeion. La pesadumbre 6 aogustia. La humanidad. La ofrenda 6 oferta. La burla. La risa. La deHcadeza La queja 6 siipliea ^ La orina La mierda 6 excremento, El Jadeo. La ronquera. E! suelio 6 pesadilla El servicio. La viudez. EL dote El Juramento La amenaza, El eneargo 6 reeomenda eion. La querella 6 demanda. La pesquisa. La pregunta 6 interrogaeidn 'La respuesta 6 eontesta- eiou. La duda 6 dificultad. La neeesidad La escasez 6 earestia, La prodigaiidad. — 13 Ang pagtitipid. Ang eabigatan. Ang eagaanan Ang buotdng hininga. Ang pageaba nang dibdib. Ang aua 6 habag, Ang guithi 6 sindde. Ang panguignilalas. Ang hiniala. Ang hiyd 6 eahinhinan. Ang layao 6 aUndog, Ang handog 6 alay. Ang hitBaahiman, Ang pagtu} a Ang parusa. Ang dahidahilan. Ang eabaUsanhdn. Ang eaUgaHgan. Ang pagtauag. Ang sayao. Ang talinghaga. Ang laMng. Ang Uhim. Ang imbay. Ang p agli bde 6 p a oyam. Ang panata. Ang tipanan. Ang taning 6 tipan. Ang tiea 6 aeala. La eeonomia 6 parsimo- nia. La gravedad 6 peso. La Uviandad 6 ligereza. El suspiro. La palpitaeion del peeho. La eompasion 6 pieda,d. El espanto, asombro 6 susto. La admiraeion 6 mara- viUa. El milagro 6 pr6digo La vergiienza 6 pudor. La earieia, El regalo El alago La Usonja 6 adulaci(5n. l a pena 6 eastigo. El pretexto 6 achaque. La molestia La oeupaeion El Uamamiento. El baile 6 danza ia metafora, enigma 5 ale- gorla. La traza 6 invenci6n. El seereto, El eontoneo El esearnio, bald6n 6 saf- easmo, La promesa 6 voto. El eoneierto El plazo 6 tregua. El prop6sito 6 intenci6n. Ang paquinabang. Ang yaeap 6 yap6s. Ang daeot. Ang halle Ang pageauili Ang ealagayan 6 eatung- eulan. Ang p^gbubund. Ang pag aauay. Ang ealigaligan 6 eabali- sanhan. Ang haUmbaua. Ang lasa 6 lasdp. Ang tdbog. Ang paghula. Ang pangangaral. Ang pagdating. Ang eabinaan. Ang easalanan. Ang pagsisisi. Ang ualang sala. Ang paglaban. Ang eapalamarahan Abg pagpasiya 6 pagba- lae. Ang pagtuttiro. Ang eapahintulutan. Ang paglagui. Ang eataiiimiean. 14 — La gananeia, proyeeho 6 utilidad, El abrazo El puSado. El beso. La afici6n. La posesi6n 6 estado. La lueha. La rifia 6 pelea. l.a inquietud El eJemplo. El gusto. El Qnojo. La p r o f e c 1 a 6 b a t i c i- nio. El sennoa 6 predicaci6n. La venida 6 llegada. La debilidad. El peeado, eulpa 6 de- Hto. El arrepentimiento 6 do lor. El inoeente 6 ineulpa- ble. La resisteneia. La ingratitud. La opini6n, pareoer 6 eil- eulo, La ensefianza. El permiso 6 lieeneia. La permaneneia. La quietud, ir> Ang eamangmangan. Ang paquiqaipagtalo. Ang eaeristiauohan Ang pagpapaalam. Ang eapalaran. Ang eaualang palad. Ang pagninilaynilay. lAng easaeunaan. 1 Ang usapln. Ang pag-usig. lAng pag aanyaya 6 pagpi- piguing Ang alang alang. Ang pageaeasundo. Ang eahiguitan. Ang pageabalam. Ang eatipunan. Ang pageaeapisan. , Ang pagpupugot. Ang pagbdti. Ang pustahan. Ang taebuhan. Ang biydya. Ang alingaongao 6 sabi- sabi. Ang haua. Ang laro. ing pag-alio sa pagliii- bdng. La ignoraeidn 6 neeedad. La obstinaeion. La eristiandad 6 eristia- nismo. La despedida. La suerte 6 fortuna. La desdieha 6 infortu- nio. La eonsideraci6n, medita- ci6n 6 refiexi6n. La desgraeia 6 peli- gro El pleito. La persecuei6n. La inyitaeion 6 eon- vite. El eomedimiento. La eoneordia. La ventaja. La tardanza 6 demora. La congregaci6n. La reuni6n, La degoUaeion. La salutaci6n 6 anuneia* ci6n. La apuesta, La eorrida, El d6n 6 dddiv^. El rumor. El eontagio, El ju^go. La diversi6n 6 distrae- ci6nl IG Ang saesae nang sieo. El eodazo. Ang suntoe 6 dagoe. EI punetazo. Ang sunt6c sa mue ha El n.K)jic6n. Ang sutsot El silvido. Ang pitie Ei papirote. Ang eurot 6 piral El peHi7Xo. Ang liigop. El sorbo. Ang hinagpis La angustia 6 congoja. Ang dayang paeana. La asechanza. Ang pagbibigay sala. La imputaei6n. Ang pagpapasiya. La resolueion. Ang eaualan nang ga- La irroTereneia. lang. Ang pananambitan. La endeeha. Ang pananangis. El Hanto. Ang haebang. El paso Ang naaab6t. El aleanee 6 eapaeidad Ang gantl 6 bibis El premio, reeouipensa 6 g ;alard6n Ang pagHHhi. La eoneepeion Ang pagdalao. La visifaei6n. Ang pageaeasah El desposorio Ang pe^tulae. El empujo. Ang npa. El sueldo 6 salario. Ang paghahalal. La eleeeion. Ang panguiguiguil. El corajo. Ang paghalaehae. La carcajada. Ang buis. El tributo 6 renta. Ang paglangoy. La nataeion. Ang^ pagealingeit. El deseuido. Ang dalil. La eopla. Ang oatunayan 6 pageato- La certificaci6n 6 eertidum too. bre. Ang ambd. El ademan. Ang easaysayan. — 17 -- La defmiei6ii 6 explicaci6a. Sa eamaganaean, A ng ca aiaganaean . Ang niioo, Ang niino sa tiihod. Ang nuno sa t a 1 a m- paean. Ang ama. Ang ina, Ang amain. Ang ali. Ang eapatid. Ang pinsan. Ang amaiu na iealauang asaua nang ina Ang ali na iealauang asaua nang ama. Ang ap6. Ang ap6 sa tuhod. Ang apo sa talampaean, Ang manugang na lalaqui. Ang manugang na babai. Ang bienan, Ang balae. Ang baydo. Ang bilAs. Ang pamangquin. Ang inaama. Ang iniind. Ang inaanae. Be la parentela. La parentela. El abuelo 6 abuela. El bisabuelo 6 bisabuela. El tatarabuelo 6 tatara- buela. El padre. La madre, El tio. La tia. El hermano 6 hermana. El primo 6 prima. El padrasto. La madrasta. El nieto 6 nieta. El biznieto 6 biznieta. El tataranieto 6 tatara- nieta. El yerno. La nuera El suegro 6 suegra. El eonsnegro 6 eonsuegra. El euilado 6 euilada. El concufiado 6 concufiada. *«■■ El sobrino 6 sobrina. 11 padrino. La madrina El ahijado 6 ahijada. _2 Ang lalaqiie. Ang babae. Aug anae. Ang bagoug tauo. Ang dalaga. Ang anae na bugtdng. Ang anae na panganay. Ang bunso. Ang eanunuan. Ang eambal. Ang binabae. Ang ulila. Ang eababayan. Ang eainapohan. — 18 — El hombre 6 var6n. La mujer 6 hembra. El hijo 6 hija. ' El soltero, mozo, maneebo 6 eelibe La soltera 6 moza, El unigenito 6 u a i g e- nita El primogenito 6 primo- genita. El menor 6 menora, El abolengo. El gemelo 6 melh^o. La hermalTodita. El huerfano 6 hneriana. La eompatriota 6 pai- sano. El deseendiente. Ang haliayy manga pag- aarl 6 manga easaneaimn sa hahay^ ete, Ang"" bahay. Ang hagdan. Ang}^baitang. Ang pinto. Ang durungduan. Ang pinaglulutuan. Ang batalan. Ang cum6n. Ang silid. Ang tanauan, Ang haUgui. La easa^ muehles 6 me- najeSi ete. La easa. La esealera. La grada 6 peldaiio. La puerta. La ventana. La eoeina. La azotea. La letrina. Bl euarto, eelda, 6 apo sento. El mirador. El poste. 19 Ang haliguing bat6, Ang bubongan. Ang balisbisau, Ang alolod. Ang saloe. Ang silong, Ang palababahan. ^ Ang ealan 6 dapog. Ang palayoe. Ang eauah. Ang sandoe. Ang ihauan Ang tapayan. Ang banga. Ang tabo, Ang batia. Ang salop Ang gatang, Ang sipit. Ang prinsa. Ang pingan. Ang maneoe. Ang vaso. Ang saro Ang palaasinan. Ang tungtong. Ang bithdy. Ang bdeol. Ang bilao, Ang baydng. Ang eahoy na pangatong, Ang guihngdn Ang alihsan. ' Ang lusong lusongan. El pilar 6 eolumna. El teeho. El vertient6 6 alero/ El caflo 6 eanal. El rineon. El zaguan El pasamano. El fog6ii. La olia 4 puehera. La sarten 4 mm. La euehara. La parrilla. La tinaja El eantaro. El canjil6n. I a artea 6 batam. La ganta. La ehupa. La tenaEa. La planeha, El plato. El taza. El vaso. El Jarr0. El salero. La eobertera. La eriba, eedam 6 la- randa, ^ El eesto. La eesta, El eostai 6 saeo. La leHa. El molino de arros. Ei molino de azdcar. El mortero 6 almirei. 20 - Ang dayao. La baniaea. Aiig uaiis. i.a eseoba. Aiig langis. EI aeeite. Aiig gunting La tijera. Aiig earayoni. La aguja Ang sinuiid. El hilo 6 alg ;od6n. Ang sutla La seda. Awg banig. La estera 6 petate Aiig iinan. La almohada. Ai)g eumot. La Babana 6 manta Aiig dingding. El tabique. ADg suhay. El puntal Ang labasa La naTaja. Aiig tdri. La na?aja de ! gallo. Ang sanipayan. La pereha Ang mantel. El mantel. iUig tabiug La eortina 6 tapiz Aiig culamb6. Er pabellon 6 mosqui tero, ^Mg salaniln. El espejo. Ang ea!d. El nioton. Ang Mbid. El eordel. ADg sabon. El jab6n. Aiig pait. EI eseoplo 6 tormon. Aug eatam. El yunque 6 eepillo. Ang pangbutas. El talauilro. Ang quiquil. La lima. Ang tanieala. La eadena 6 grillo. Ang susi. La llave. Ang nnquian 6 binaloo. El eslateSn 6 pedernal. Ang ulog. La yezca. Ang earit. La hoz. Ang apugan. El ealero. Ang uupan. La silla 6 asiento. Aug panghieuat. La palaoea. 21 Ang araro Ang soligui Ang simpanao. Ang hilamusan. Ang timbd. Ang liigar na eaeapan. Ang pangalauit. Ang pangati. Ang salamin sa mata. Ang usarol. *Ang pisl 6 k'teng. Ang palapala Ang talaro 6 timba^gan. £1 arado. El dardo. El armario 6 alaeena. La }m}angana. Bl eubo 6 balde. El eomedor 6 re£ectorio. El garabato d gariio. La afiagaza d seiluelo. El aoteojo5 gafas 6 anti* farra8, La azada. El dordelillo. El aodaraio. La balanza. Ang panahdn ang manga El tiempo^ Im astros y los Arao, Buan, hituin at ma- elementos. nga element s- Ang panabeki, Ang langit. 151 tiempo. El eielo. Aog taon. El afio. Ang Arao. El Sol Ang Buan. La Luoa. ' Ang buan. El mes. Aog gabl. La ooehe. Aog loadaling arao. La madrugada. Ang liuayuay. El alba/ Ang umaga. La mailaoa. Ang tanghali. La siesta. Aog bapoo. Ang alapaap Aog €}uidlat. Ang eulog La taide. La oube, El relaiopago. El trueoo. Ang eabilugao og buao. El pleoiluoio 6 luna liena, 90 Ang lindoL Ang iriit. Aog ealamigao Ang liipa. Ai)g apoy. Ang hangin. Aug onos. . Ang bagpio 6 sigm. Ang baguioog may Ipo- fpo. ABg amihan. Aiig ipo ipo, Ai)g lintie. Aiig ah'iiiOOiB Ang hamog. Aiig lilap. Ang ulao, Aug ambeki. Ai)g eadiliman. ADg ealiuaBagao, Ai3g bituin. Aiig tala. Ang bagong buao. Aug babaghari. Ang sinag nang arao. Ang baha. Ang sunog. Ang' sandaigdigan. Ang silanganaB. Ang ealunuran. Ang habagat, Ang hilaga. Ang tagar^o, Ang tagulan, Ang bugso nang ulan. El temblor 6 terreraoto. El ealor. La frialdad. la tierra. El iuego. El Tiento 6 aire. La tormonta. La tempestad. El huraean. La brisa 6 nordeste. El torbeilino. El rayo. El Yapor de la tierra. El sereno 6 roeio, La niebla. La iluvia 6 aguaeero. La llovizna 6 niollizna. La oseuridad. La elaridad, La estrella. El lueero. El nuvehu)io 6 luna nueya. Y^ areo iris. El resol 6 resplandor. La ayenida 6 inundaeion, La quema 6 ineendio, El mundo, El oriente. El oeeidente 6 poniente. El sur 6 yendabal. El norte. EI yerano 6 primavera. El invierno u otofio. El ehapar6n — 23 — Sa pageain at pag inom, De la eomida y bebida Ang pageain, Ang almusal. Ang tanghalian. Ang minindal Ang bapunan. Ang tubig. Ang asin. Ang eanin. Ang ulam. Ang sabao, Ang suea Ang mantiea, Ang patis. Ang pindang 6 lueba, Ang bigas. Ang darde. Ang sausauau. Ang aehara. Ang pul6t. Ang gamdt. Ang mumo. Ang alae. Ang gatas. Ang tinapay. Ang balonbalonan. Ang itlog. Ang gulay. Ang asueal. Ang inihao.' Sa manga hayop sa lupa^ sa tubigan^ sa nangagsisilipad at nangagsisisigapang, Ang eabayo. La eomida. El almuerso. La siesta. La merienda, La eena Ei agua. La sal. La morisqueta 6 arroz €Ocido. La vianda. El ealdo. Ei vinagre, La manteea. La sahiiuera, La eeeina 6 tasaJo. El arroz. El salvado. La pebre 6 salsa. La aehara 6 eoeurtido. La miel. La medieina. La migaja. El vino. La leehe. El pan. La molieja. El huevo. . ^ La legumbre. El azucar. El asado. De los animales 'terrestres^ ammtiles, voldtiles y reptile^. El eaballo. — 24 Ang eabayong babai. La yegua. Ang ealabao, El earabao 6 biifalo. Aug ealabao na babai La earaballa. Ang baeang eapon. El buey. Ang baeang babayagiiin El toro. AngJ)aGang babai. La vaca. Ang^anae nang baea. El beeerro 6 ternera. Ang eambing na lalaqui. El eabron. Ang eambing na babai. La eabra. Aog dagang lalaqui. El rat 6n. Ang dagang babai La rata. Ang pusaug lalaqui. El gato Ang pusang babai. La gata. Ang alamid. El gato montes. Ang miisang. El gato de x\lgalia. Ang asong lalaqui. El perro. Ang asong babai. La perra. Ang tupang lalaqui. El earnero. Ang tupang babai. La oveja. Ang baboy. El puereo 6 eerdo Ang biie. Et leehon Ang baboy damo. El jaba]i. Ang usa. El venado 6 ciervo. Ang maehing na lalaqui. El mono. Ang maehing na babat. La mona. Ang halimao. El leon. Ang tigre. El tigre. Ang eonejo. El coneJo. Ang buaya. El eaiman 6 eoeodrillo. Ang patlng. El tiburdn. Ang pagui. La raya. Ang bangos. El sdbalo. Ang apahap. La corvina. Ang banae. La liza. Ang suso. El earaeol. — 25 Aug talaba. Ang mamali. Aiig hipou. Ang alimango. Ang alimasag. Ang pauiean 6 pagong. Ang eala Ang eabibi. Ang palos. Ang iiata Ang hasahasa Ang eanddli Ang ealapati. Ang batobato. Ang Muin. Ang ouae, Ang maya Ang bkyaean oeabageabag. Ang tipol, Ang itie. Ang manoe na taudang 5 tatiao. Ang man6c na inahin. Ang manoe na labiiyo Ang bdlang. Ang paroparo. Ang langao. Ang alitaptap. Ang euago. Ang pugo. Ang euMghg. Ang poe yotan, Ang bubuyog. Ang oang La ostra/ La boea duke. El eamaron El congrejo. El congrejo marino. La tortuga 6 gakipago. El earay 6 earey, La almeja. La anguila. La sanguijuela, La eaballa. La bagre. La paloma. La tortola 6 paloma del monte. EI gabilan. El eueryo 6 graJo. El gorri6n El mureielego. La grulla. El pato El gallo. La gaUina. El gallo silyestre. La langosta. La mariposa, La mosea La lueerna. La lechuza El perdiz 6 codorniz. La eigarra 6 ehieliarra. La abeja. El abeJ6n. El escarabaJo. 26 -~ Ang bangao. Ang ipis. Ang eulasisi. ' Ang langay langayaii, Ang eoliauan. Ang tagae. Ang pagak. Ang lamoe, Ang easili. Ang ahas. Ang saua Ang olopong. Ang bayaiiae. Ang hiniango ^ng tuc6. Ang himbubuli 6 timba- balae Ang butieiul. Ang laDgani. Ang bueboe. Ang tanga. Ang alopihan. Ang bulate. Ang ood. Ang palaea. Ang surot. Ang gagamba. Ang eagao. Ang tungao. Sa paglalaydy at pa- ngingisdd, Ang paglalayag. La mosearda. La euearaeha, 6 eorredera, El papagayo. La golandrina. La oropendola. La garza. El peiieano. El mosquito, 6 einii'e. Ei cuervo marino. La eulebra. La boa. La YiYora. La iguana. El eamaleon. EI ehaeon 6 largato ca- sero. El lagarto. La lagartija. La hormiga. La eareoma. La polilla. EI eiempies, La lombriz El gusano. La rana La ehinehe. La arana El dearo 6 arador. La garrapata. I)e la }iavegaci6n y pesea, La nayegaeion. -- 27 Ang sasaquian. Ang bangea. ^Ang do6ng. Ang huH nang sasa(|uian. Ang gaod 6 saguan, Ang layag. Ang tiqLin. Ang uguit. Ang eatig iAng earang. Ang ddla. Ang baeleid. ^Ang piieot pAng taga 6 binuit. Ang baliuasan. Ang pain. La embareaeion. La eanoa 6 banea, La proa, La popa. El remo. La vela Ei varal de eaila El timon. El eontrapeso, El toldo, El atarraya. El GorraL de pesea. El ehinehorro. El anzuelo. El eafia ^e pesear. El oebo 6 earnada. Sa manga eahoy haTaman at hunga nang eahoy, Ang eahoy Ang halaman. Ang halamang manga gu- lay, Ang duhat Ang puno ng lueban. Ang bunga ng lueban. Ang bayabas. Ang dayap, Ang saguing. Ang labanos. Ang paminta, Ang balatong. Be lo8 arholes^ plantas- y /rutas, El arbol La planta 6 siembra. La hortaliza. El lomboy. El naranjo. La naranja. La guayaba, El limon, EI platano. EI rabano. La pimienta. El mongo. 28 Ang biiDgn. Ang paeuau. Anji taloog. Ang luya. Ang datno. Ang eoloteolotan, Ang sambong. Ang easti'ili, Ang ampalaya. Ang tangnntangan. Ang paho. Ang niyog, Ang sili. Ang balangot. Ang yantoe. Ang eauayan. Ang eabuti, Ang tubo. Ang palay. Ang biilae. Ang linga. Ang molauin. Ang ealabasa. Ang lipo. Ang sampaga 6 bulaelae. Ang tina, Ang diiua. Ang dayami. Ang buto nang alin mang bunga. Ang piino nang eahoy. Aiig ugat nang oahoy. Ang dilao. La bonga. (palma, euya l'ruta sirve para el buyo) La sandia. La berengena. El jengibre. La yerba. La mylva. La salvia. La altea. La balsamina, La mata. La aeeituua. El eoeo. El pimiento. La juncia. El bejuco. La eaiia. El bongo 6 seta. La earia dulee. El palay. -El algodon, El ajonjoli El molave La calaboza. La calabaza blanea. La tior. El anil. El mijo 6 alpiste. La paja de arroz. La pepita. El troneo. La raiz. El azafran. ~ 29 Ang eulasiman. Ang bueo. Aog usbong o labong. Ang baguiDg. La Yerdolaga. El eapullo. El retofio 6 eogollo. La biedra. Sa eatungeidem, paghaha nap at ealagayan naug tauo. I)e la dignidady prqfesi6n y posesion del hmtbre, [Ang Ang Ang ^Aug Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang Ang papa. emperador. barL pare. hoeom. sundalo. anloague. panday. taga pangusina. manunulat. maghahalaga, mangagamot. maglalaeo. magsasaea. raananahi. taga-pagiaba magdadamo. taga pamiU. taga pagbili. nag aaral. taga paghatoh maealulualhati, mag-aasin. mangangaso. mapanirang puri. El El El El papa. emperador, rey, padre 6 saeerdote. Kl alealde 6 juez. El soldado. El carpintqro. El lierrero. El eoeinero. El eseribiente El tasador: El medieo 6 eiruiano El traiieante. El labrador. El sastre 6 eosturera. El lavandero 6 lavandera El zacatero. . El eomprador. El Yendedor. El estudiante. El senteneiador. El gloritieador. El salinero. El cazador. El desaereditador. — 30 — Ang mapagbala. Aiig mapagpalayao. Ang mapagtuya. Ang mapagpatubo, Ang raapagsiiboL Ang mapagsumb6ng, Ang pintaeasi 6 tagapag- tangol. Ang bilot. Ang dalubasa Ang mangagaod. Ang raanlalagari» Ang manlalalie. Ang upahan. Ang gumagaua nang eha- pin. Ang manhUmbdg. Ang tagapag alaga. Ang sisiua Ang mangagaua nag pa- Ie6c, pilon, paso ete. Ang magtatanim. Ang mangagapas. Aug sueab 6 hlo. Ang suitie. Ang eahalile. Ang palasugdl. Ang manunues6. Ang taga-paningil. Ang mamamdlo. Ang manhahabi. Ang maninina. Ang manghuhuli. Ang maeasalanan. Ang magnanaeao. El amenazador. EI aearieiador El adulador. El usurero 6 prestamista. El sobornador El denuneiador. El abogado 6 intereesor. La eomadrona 6 partera. El interprete. Ei remo 6 bogador. El aserrador. El tornero. Ei jornalero. El zapatero. El imprssor. La nodriza. La ama de leehe. El alfarero. El sembrador. El segador. El traidor, El tacafio. El sueesor- El jugador El tentador. El eobrador. El azotador. El tejedor. El tintorero. El aprenhensor. El peeador. El ladrdu. — 31 ^ Apg mapagUlang. Ang mapagbintang. *Ang pamboli 6 tagapam- buli Ang mapaglibde. Ang mapagbigay balisa. Ang mapag osisa Ang pinageaeaiitangan. Ang taga pagtangoL Ang taga pagsaysay. , Ang mapagpalit. lAng mapagpanauinip. ying mapagparusa. ^Ang mapagtulad. Ang mapag opasala. Ang mapagsiiay. Ang mapamintds. Ang mapagpanalo. Ang may dala. Ang magdaraya. Ang maglalangis. Ang mapanganae Ang mapag ampon. Ang,masagutin. Ang manghuhula. Ang pulube. Ang easama. Ang easama. Ang iyaquin. Ang matutuluguln. Ang matatauanin. Ang masigauin. El inventor. El imputador. El brufiidor. El esearneeedor. El molestador. El inquiridor. El aereedor. El de£ensor. El deelarador 6^ detini- dor. El troeador. El soGador. El eastigador. EI imitador. El murmurador. EI contraventor« El taehador. El vencedor 6 triun- fante. El portador. EI engaiiador, EI aeeitero. El paridera. EI amparador 6 protee- tor. El respond6n, El profeta 6 adivino, El mendigo. EI eompaGero. EI s6cio. El lIor6n. EI dormiI6n. EI risueiio. EI grit6n. 32 Ang pinaeapuno. Ang raagl)iil)ubo. Ang lunalinl)an. Ang aia^'abang Ang taga pagbayad. Ang magmamana. Ang niagpapalay()c. Ang manguiguiba. Ang !nananacop. Ang mangingisda. i Catix)unan nang manga nga- lang hindi nangaqniqnita sa manga unahein. Ang ealiarian, Ang bayan Ang sabae 6 eiitab, Ang simbaha!!. Ang lansangau 6 daan. Ang dagat. Ang ilo^. Aug batis. Ang halamanan. Ang tubohan. Ang hasiean. * Ang buquid. Ang balon. Ang buroL Ang sapa. Ang danao 6 salog. Ang padaliiyan. Ang bundoe. El eapitan, jef0 6'presi- dento El i'undidor. YA anteeesor. ' •^■^^ El fanfarr6n El pagador. EI heredero. El ollero. El* derrivador El salvador 6 redentor. El peseador t Conjunt6 de Jos nomlnus que no se aneuentran en los prineiiiios. El reino. El pneblo. La muesea La igl^sia 6 templo. El eamino, eahe 6 eab zada. El mar. El rio. El arro) o La huerta^ 6 vina. La cafiadulzaL La palayera f La semontera. El pozo. El eollado. El estero. El ehareo. El eanal 6 zanja. El monte. 33 ^ Ang bangia. Ang dalund6ng 6 barong barong Ang tulay. Ang buhangin. Ang bantayan, Ang pangpang. Ang baybay dagat. Ang bilanguan. Ang pangdo. Ang alipato, Ang agtas. ^ Ang piiapil. s Ang tambde. ^Ang labangan. Ang himulmul Ang laot. Ang batis. Ang bitde. Ang lic6. Ang baeds. Ang pang-uisie. Ang benditahdn Ang lunga 6 yungib. ^Ang ildng. Ang libdg. Ang caquip^tan. Ang pudng. ' Ang b^tas. ^ Ang eaputieao. Ang taing-bae^L Ang ddlo 6 hangahan. Ang hapundn nang manga hayop. El barraneo La choza 6 cabafia. El puente. La arena. La garita 6 atalaya. La orilla 6 riyera del rio. La eosta. La edreel 6 prisidn. El eepo. La ehispa. La eenda 6 yereda. La mota .6 riyaso. El terraplen. EI pesebre. La hilaeha. El pielago 6 golfo. El manantial La erieta El reeodo 6 toreido. El rastro. EI hisopo. El aeetre. La cueva. El desierto, yermo 6 soledad . La mugre. La estrechez. El espaeio, abertura 6 ren- dija. EI agujero. EI lodazal 6 eenegal. La eseoria. El Hnde, eabo 6 moj6n. El establo. _ 34 — Ang paraDg. Ang cabigquls. Ang eauayanaa, Ang paquinabang 6 buis nang Mpa. Ang eatotohanan. Ang biny^g. Ang pageoeompiL Ang eabagayan. Ang eabunduean, Ang eaeulangan. Ang eaguluhan, Ang eahulugdn 6 easaysa- yan. Ang eadalian. Ang ealahati. Ang ealaliman, Ang eaUuanagan 6 eatahi- miean nang panahdn. Ang calopc6p. Ang earamihan. Ang earagdagan. Ang earuruean. Ang eatiniean, Ang eatuyu^n. Ang eapisanan nang ma- nga hayop. Ang libingan, Ang putde. Ang bulalaeao. Ang boual Ang tabing na pamuti. Ang panarde. El eampo 6 sabana. La haz. La caflaveraL El eanon 6 redito. La certificaci6n. El bautismo. La confirmaci6n. La eireunstaneia, La montaHa. La falta 6 mengua , La turbuleneia 6 confu-| sion. La 8ignificaci6n. La breyedad 6 prontitud. La mitad. La profundidad. La bonanza. El engaste. La multitud. El aumento 6 inere mento. El sitial 6 estrado. El abroJdL La 8equedad. La manada 6 rebaGo. El sepulero 6vsepultura. El estallido 6 tronido. La exhalaci6n. El terroneillo. La eolgadura. La sonda. -^ 35 Ang guirimpnla. Ang pag unti 6 pageueu- lang Ang pagealiuas. Ang pageasira. Ang pageadulas. ^ Ang mula 6 piino, Ang pinangalingan. Ang nasasaeupan. Ang tataguan. Ang daeot. Ang pamuti. Ang anino i Ang lilim. l Ang pinagquiquilan. Ang eabaliedn. Ang lasa 6 namnam* Ang sigA. Ang labis 6 higult. Ang dodngan. Ang paquinabang. Ang limbagan I Ang quindng 6 ningning ' Ang halaga. Ang batdng malaqul at matads. Ang eatalahiban. Ang dalisdls. Ang niy6gan. Ang hoeoman. Ang sapln. Ang pastulan. Ang pagcacacr6s ng daan. La Teleta 6 eatayiento. La disminueidn. El desvio. La destrueeion. El eseurrimiento 6 desliz. El prineipio. El orlgen. El jurisdicci6n. Ei asilo. El pufiado. El adorno La sombra. La sombra. La limadura. El dorso 6 rev^s. El gusto 6 sabor, La hoguera. La sobra, El fondeadero 6 desembar- eadero. La gananeia, provecho 6 utilidad. La imprenta 6 molde. EI brillo 6 lustre. El preeio 6 yalor. El peliaseo. El carrizal 6 yeryasal. La euesta. El eoeal. La audieneia. El forro. El prado. La encrucijada. — 36 Ang aapal. Ang latae Ang silo Ang baeas nang yapae. Ang ealabungan. Ang panungquit. Ang eabaong. Ang baeo^. Ang bdlag. Ang tumb6ag. Ang bias nang eauayau Ang bulo. Ang aso. Ang cun6t 6 eubot. Ang sapot. Ang guinto. Ang pilae. Ang tanso. Ang- tinga. Ang baeal. Ang eauad. Ang azogue. Aug patallm. Aug tauas. Ang tiugangpiiti. Ang batobalani. Ang ^pog Ang garing. Ang batong taguisan. Aiig sungay. Ang quillng. Ang tah61. La eibera. La hez. El lazo. La huella. La fronodosidad 6 espe- sura La orquilla El ataud. El eereo, empalizada 6 eerea. El parral. j El ano. El eaAuto El velio de irutas u ho jas, El humo. La arruga. La mortaJa El oro La plata. El eobre 6 latdn. El plomo. El hierro 6 fierro. El alambre. El azogue 6 mereurio. El aeero El alumbre. El estaAo, La.piedra imdn. La eal. El marfil El piedra de amolar. El euerno. El erin 6 elln. El ladrido. I 37 Aog huni nang eabayo. Ei reUneho. Ang eulung^n boy, Ang balahibo m nang ba La poeilga 6 chiquero. mg tupa. La lana. Ang aniag. El moho. Ang ealauang. El orin. ^ng buhoL El nudo. Sa manga ngalang adjeUv06\ De los nomhres adjeUvo Maputi. Blaneo, eandido 6 albo. Maitim, Negro 6 prieto. Mapula. Golorado 6 rubio. Mah^ba. Largo. |Maicli. Gorto. Malaqui. Grande. Maquitid Angosto 6 estreelio. Maluang 6 malapad. Aneho. MaUit. - Pequefio 6 ehieo. Mabdba. BaJo. Matads. Alto eIevado 6 emineote Mabuti. Bueno * Masanaa. Malo. Maganda. Hermoso, bello 6 lindo. Pdngit. Feo 6 disforme. 1 Mapait. Amargo. ' Maasim, Aeido 6 agrio. Mainit. Oaliente. Malamig Frio. Maamo. Manso. Maamong loob. Afable. o benigno. Mabageie. Gruel, barbaro 6 tirano, Mabait. Prudente 6 Juicio8o. Mabango. Oloroso 6 fragante. Matiisin. Paeiente, — 38 Mab^Jo. Mabig^t, Magaao. Mabil6g. MahiDhio. SintiDgaliDg. Masintahin. Maeapal 6 magasping. Manipla, Matigas. Malambot. Maluag. TamM. Masipag. Maetinai Matalim. Madulat. MatuUs. Malaeas. Matulin, . MaiMp. Madaiang. Malinis. Maramot. Mataeao. Maalat. Malabo. Msgdaraya. Mataeutiu^ Matapang, Fetido 6 hediondo. Pesado 6 grave. Libiano. Redondo Mesurado 6 modesto. MentTOSO. Amoroso ^ Grueso. Delgado 6 cencefio. Duro, empedernido 6 tieeo. Blando suaYe 6 flexible. FloJi. Hoigazan, perezoso 6 ha- ragan. Diligente 6 laborioso. Gorreoso. Agudo. Eesbaloso Puntiagudo. Fuerte 6 forzudo. Ligero, veloz 6 agil. Ariseo, €squivo 6 fiero, Ealo Limpio 6 aseado. Avariento, mezquino 6 rula. Tragon, goloso 6 eoml- lon. Salado. Turbio Tramposo, falaz 6 traudu- lento. Temeroso 6 medroso. Yaliente. ~ 39 — Dudg. Matuid. JM|atun6g, Maydman. Laslng. Mahal. ^ Mura. rHilao. Masunurin. Masuain. LMasaya." iMatuain. iMalungeot. krahlmie ^alilimutin. ' Mapaghingi. Maeatds. Palalo Mababang loob. Mapagtungayao. Palabiro, Maauain. lPasaquitsaquit. ^ [ahirap gauin. [asieap 6 timtiman. Pabaya. Mahanghdng, Masalita. Mapanuyd. Mapagnasa. Maibiguin. Mapagtanim Gobarde. Reeto 6 dereeho. Sonoro Rieo 6 pudiente. Borraeho 6 beodo. Caro. Barato Grudo. Obediente. Rebelde 6 desobediente. Alegre. Gozoso Triste 6 lugubre. Quieto, pacifico 6 sosb^ gado, 01vidadizo. '^ Pedigiieno. Jugoso. Soberbio 6 altivo. Humilde 6 sumiso. Maldieiente. Burldn. Piadoso, miserieordioso 6 caritativo. Doloroso. Dificil. Disereto. Abandonado. Pieante. Gharlatdn, loeuai; 6 pat- lero Lisonjero 6 adulador. Deseoso. Afectuoso Odioso 6 reaeoroso. — 40 — Mapagpalayao. Mapagbiyaya. Pangahas. Maeasasama 6 maeapapa- nganyaya. Madiiihio 6 masuelamio. MaquiBlap 6 maquinang. MarangaL Mariquit Matieas, Mahinhin. Sugatin. Matambde. Nag-iis^. Pun6. Nangingibang bayan. Maaninag, Mabatd. Maeapangyarihan. Magalangin. Malagquit. Malam^B. Malapot. Maeamandag. Lubha 6 labis. Maluc6ng. HangAl 6 ungas. Ngusuan Tunay, lubds 6 dalisay. Hamae 6 bulisie. Mabalahibo. Nauueol. Mapagbigay lo6b. Mahina. Oarinbso. Dadiyoso. Atreyido. Daiioso, nocivo 6 perni« eioso. Asqueroso.% Terso, lueido 6 lustroso. Honrado. Bonito. Elegante, bizarro 6 ga- llardo. Vergonzoso. Llagado 6 herido. Abultado. Solo 6 linieo. Lleno 6 pleno. Peregrinp. Trasparente. Pedregoso. Poderoso u omnipotente Oortesano 6 respetuoso, Pegajoso. Carnudo, Espeso. PonsoAoso. ExcesiY0 6 superAuo, C6ncavo. Neeio 6 tonto. Hoeieudo. Aeendrado 6 puro. Vil. Yelloso. Perteneeiente. Indulgente. D^bil 41 — Iba Sun6d 8tin6d. Gatapusto. Buhdy. Mababang tauo, ^Tuyd. Matipid. Bant6g 6 bunyi. Galugod lug6d 6 eaaya aya. Maalab. kMapagpitegan, |0161 6 balio. "Buc6d 6 tangi. Maputla. Maanta. ^ Malaqui ang tainga. Maraeoi 6 madla. Magaslao Oulang. Hindi namumunga. Ualang bangan. iSueat maobin 6 maea- ^ eain Bago. Marunong. Humal. Namumutietie. BiglL Bing ao. Buhaghag. Diferente, distinto 6 di- ver o Consecutivo. Final. Vivo. Pleveyo. Seeo 6 enJuto. Econ6mico. e^lebre, iosigne 6 fa- moso Delieioso 6 ameno. Ardiente. Oomedido Loeo 6 demente Excepto Deseolorido maeilento Raneio. OreJudo. Mueho Inquieto 6 bullieioso. Insuficiente Infructifero. Perdurable 6 eterno infi. nito. Gomeslibles. Nuevo, reeiente 6 mo- derno Sabio, doeto 6 letrado. Gangoso. Repleto, Repentino. Mellado. EspoDjoso. — 42 Banayad na ugali. GayuEDangul. Gulot. Lubhang malaqui. Lubhang maliit. Darating. Gaunti Nagugutora 6 may gutom. Hil6 6 dulingas Hindi paris. Di marating 6 di mala- pitan. Di mataroe. Di madalitd. Di madaanan. Di masabi. Di mabilang. Di binjagan, Di matingeala May pagea oloL Guising. Laon. Lagalag. Mapalad. Palalo. Pisae ang isang mata. Ma|)amansac. Palaauay. Pandae. Pantas 6 pahdm. Pantay 6 patag, ^ Pacifico, suave 6 apa- eible. Pobre 6 miserable.. Moreno 6 trigueno. Grespo. Mdximo, Mlnimo. Futuro 6 yenidero. Poeo. Hambriento Atronado. Desigual. Inaeeesible. Insondable. Insuirible 6 intolerable. Intransitable. Indeeible. Innumerable. Infiel 6 pagano. Ineomprensable Aloeado. Despierto. Antiguo 6 anejo Fugitivo 6 vagabundo. Bienaventurado, feliz 6 di- ehoso. Vanidoso li orgulloso. Tuerto Jactancioso. Reneilloso 6 penden- eiero Enano 6 pigmeo. Habil 6 eonsumado. Llano 6 raso. — 43 ~ Pipi. Quimao. Ngiui. *Caliuete Salauahang loob. Bastos 6 mahalay na ugali. Halohalo. ^ungayAn Saeang. Madng 6 tanga. Totoo. [Maguinauln. ulig. abasaguln. ingc6d. aril 6 utal Urong sulong. Mudo. Maneo. Boquituerto Zurdo Ineonstante 6 voluble. Deshonesto 6 ineidente Mezclado 6 mixto. Oornudo. Zambo. Abobado. Yerdadero 6^cierto. Friolento. Aturdido 6 atolondrado. Quebradizo. Reneo Tartamudo 6 balbueiente. Neutral 6 indeeiso. Manga numeros eardinales. alaua. 'atlo. Apat. Lima, ^uam. fit6. |jal6. Siyam. Sangpuo. Mula sa labingisd hangang sa labing-siyam, ay pina- pangunguna ang salitang labing at idinudugt6ng ang manga mimerong nanga sa itads. Labingisd, IL Onee, Labing dalaua. 12. Doee. 1 Uno 2. Dos. 3. Tres. 4. Guatro. 5. Oineo. 6. Seis. 7. Siete. 8. Oeho. 9. Nueye. 10. Diez. _ 44 Labing-tatl6. Labiag.apat. Labing-lima Labinganim. Labing pit6, Labing ual6. Labingsiyam. 13 Treee. 14. Oatoree. 15. Quince. 16. Diez y seis 17. Diez y siete 18. Diez y oeho. 19. Diez y nueve. Ang salitang puo, ang eahulugan ay sampuo; at naug masabi ang 20, 30, ang uiuieain ay dalauang puo, tatlong pu^ gayon ang pagbilang hangang sang- daan. Dalauang puo. Tatlong puo. Apat na puo. Limang puo Anim na puo Pitong puo. Ual6Qg puo. Siyam na puo. Sangdaan. Dalauang daan. Tatlong daan. Apat na daan. Limang daan. Anim na daan Pitong daan. Ual6ng daan. Siyam na daan, Isang libo. Dalauang libo. Tatl6ng libo. Apat na libo. Limang libo. 20. Yeinte. 30. Treinta. 40 Ouarenta. 50 Gineuenta. 60 Sesenta. 70. Setenta. 80. Oehenta. 90. Noyenta. 100. Giento. 200 Doseientos. 300. Treseientos. 400. Guatroeientos. 500. Quinientos. 600. Seiseientos. 700. Seteeientos. 800; Oehoeientos 900. Nueyeeientos. 1,000. Mil. 2,00Q. Dos mil. 3,000. Tres mil. 4,000. Ouatro mil. 5,000. Gineo mil 45 Anim na libo. 6,000. Seis mil Pitong libo. . 7,000. Siete mil. Ualong libo. 8,000. Oelio mil. Siyam na libo 9,000. Nueye miL Sampuong libo. 10,0C0, Diez mil. Sangyuta 6 isangyiita. 100,000. Cien mil. ^Sangpung yiita. 1,000,000. Un millon. Manga numeros ordinales« Sa paggaua nang manga mmeros ordinales ay idadag- dag lamang sa manga nuraero ang partieula iea. Naona. Primero. 1 lealaua lleatlo. Segundo. Tereero. leapat. * Guarto. lealimd. Quinto. leanim. Sexto. leapitd. S6ptimo. Icaual6. ^^„ Octavo. leasiyam. Noveno. leasiampuo 6 ieapuo. Deeimo lealabing-isa. Undeeimo. lealabing dalaud. Duod^eimo iTeadalauang puo. Yigesimo. Icatatl6ng puo. Trigesimo. leasangdaan. Gentesimo. Manga niiimeros adverbiales. Ang manga niimerbng ito, ay mangyayari sa pag- lalagay nang partieula maea, sa unahan nang manga niimeros eardinales. Minsan. Maealaua. Una vez. Dos vece8. _ 46 - Maeaitlo 6 macatatl6. Maeaipat 6 maeapat Maealima. Maeaanim. Macapit6. Macaual6. Maeasiyam. Maeasampuo Maealabing isd. Maeadalauang puo Macatatl6ng puo. Maeasaugdaan. Tres veces. Guatro veces. Gineo veces. Seis veces. Siete veces. Oeho veces. Naeve veces. Diez vec8S. Onee veces. Veinte vece8. Treinta veces. Gien veces. Manga niinieros distributivos. Ang manga nimeros distributivos, ay nagagaud sa pag-uulit ulit ng mga numero, sa paraang sumusun6d. Isd isd. De uno en uno. Dalaua dalaua. De dos en dos. Tatl6 tatl6. De tres eh tres. Apat apat. LimA limd. De De euatro en euatro. eineo en eineo. Anim anim. De seis en seis. Pit6 pit6. De siete en siete. Ual6 ual6. * De oeho en oeho Siyam siyam. Sampuo sampuo. Labidabing-isd. DalauA dalauang Sangda-sangdaan. puo. De De De De nueve en nueve. diez en diez. onee en onee. veinte en veinte eiento en eiento. manga pronombres personales. Ac6. Y6. leao. Tii 1 — 47 — Siya. tl Tayo 6 eami, Nosotros. Cay6. Yosotros. Sila EUos. Manga pronombres posesivos. Aquin. Mio. lyo. Tuyo. Ganiyd Suyo Atin 6 amin. Nuestro. Iny6. Yuestro. Manga pronombres demostrativos. Yari 6 it6. Este. lyan Ese. Ya6n. Aquel. Yarlng manga 6 it6ng Estos. manga. lyang manga. Esos. Ya6ng manga. A^uellos. Manga pronombres relativos 6 interrogativos. ikn6? ^Qu^? ^Alln? ^Gudl? . Guando seas saeerdote. Este paliuelo es mio He eserito 6 hube es- erito, Hay 6 tiene No hay 6 no tiene, Hay agua. — 51 ^Mayroon eaiig papel? Ualii ac6. Ualaog libro ^Naparoon ca sa simba- han? Naparoon ac6 sa Maynila. ^Mayaman ca. Ac6 ay mahirap Sila ay mabubuting bin- yagan. ^Tienes papel? No tengo. No hay Hbro. (^Puistes a la Iglesia? He ido d Manila. , Eres rieo. Soy pobre. Ellos son buenos eristia- nos. PARAAN AT PAGSASANAY. nang pagcoconjugar nang manga verbos. Ang mga tiempos sa tagalog, uala eundi anim iamang; "^ng Hmang nanga uuna ay paraparang manga indicativo at ang huli ay imperativOj para nang mga sumusunod: resente^ preterito per/eeto^ preterito pluscuamperfectOj /u- ^Juro imperfecto, futtiro perfecto at imperatiuo: sa nanga- purang tiempos nangagaling na lahat, datapu^ sa pag- 'tulong'at paglalagay nang eanieauilang partietda At *^nang upang madali ang pag-gamit sa eanila, ang pa* ,^^,aang lalong magaan, ay ilagay eapagearaea ang im- 'perativo na mangyayari lamang sa partieula at ugat, sapagca,t siya ang pinangagaliilgan nang ibang tiem- pos sa eaunting pagbabago kmang, gaya nang sumii sun6d: — 52 - ANG VOZ ACTiVA ImperatiYO, Magtanim ea. MagtaDim siya. Magtanim cay,6, MagtaBim sila. • Siembra tii. Siembra el Sembrad Yosotros. Siembren ellos Ang tiempong it6 ay magagamit sa presente nang subjtmtivo at sa infinitivo. Puturo imperfecto. 1 Magtatanlm ac6. Magtatanim ca Magtatanim siya. Magtatanim tayo 6 eami, Magtatanim cay6, Magtatanim sila. Yp sembrare Tii sembrards. El sembrara. Nosotros sembraremos. ^ Vosotros sembrareis. EUos sembraran. Ang tiempong ito ay magagamit din sa /iduro im^) perfeeto nang siihjtmtivo^ at sa fahiro eondieional. Pret6rito perfecto. Nagtanim ac6 Nagtanim ca. Nagtanim siya. Nagtanim tayo 6 eami. Yo sembre 6 he sem- brado Tii sembrastes 6 has sem- brado. EI sembr6 6 ha sembrado. Nosotros eembremos 6 he- mos sembrado. — 53 Nagtanim eayo. NagtaDim sila. Vosotr6s sembrasteis 6 ha beis sembrado. EUos sembraroo 6 han * sembrado. / Magagamit oamaD sa preterito per/eeto at plmeuam- verfecto nang suhjunttvjp. Tiempo presente. Yo siembra. Tii siembras. El sierabra Nosotros sembramos. Yosotros sembrais. Eilos siembran. NagtataDlm ac6, NagtataDim ca NagtataDim siya. NagtataDim tayo 6 eami. NagtataDim eayo. iNagtatanim sila. I Magagamit din namao sa maDga preterito imp€rfocfd naDg indioativo ni suhjuntivo. Pret^rito pluscuamperfecto. ^Naeapagtanim ac6, Yo babia sembrado. ^"NaeapagtaDim ca "^ Tii habias sembrado, NaeapagtaDim siya. Ei habia sembrado. - j^capagtaDim tayo 6 ca- Nosotros habianios sem- i mi brado •'w NaeapagtaDim eayo. Yosotros habiais sembrado. NaeapagtaDim sila. Ellos habiap sembrado. Magagamit naman sa ' pretirito plmemmper/eeto nang subjuntivo, Futuro perfecto. NaeapagpataDim ac6. NaeapagpataDim ca. Yo habr^ sembrado. Tii habras sembrado. 64 Naeapagpatanim siya. Naeapagpatanlm tayo 6 eaaii Naeapagpatanitii eayo. El habra sembrado. Nosotros habremos sem- brado Yosotros habreis sembra- do. EII03 habran sembrado. Naeapagpatanim sila. Magagamit din ito sa /nturo nang siibJmiftvo, ANG VOZ PASIVA Jniperativo. Magpatanim ca. Magpatanira siya. Magpatanim eayo. Magpatanim gild. Manda tti sembrar. Quo mande el sembrar. ' Mandad yosotros sembrar. Que manden ellos sembrar. Puturo imperfecto. r Magpapatanim aed. Magpapatanim ca. Magpapatahim siya. Magpapatanim tayo 6 eami. Magpapatanim eayo Magpapatanim sila. Yo mandar(5 sembrar. Tii m.andaras sembrar. El mandard sembrar. NosotroB mandari^mos sem brar. Vosotro3 mandariis sein- brar. Ellos mandaran sembrar. 66 Pret6rito perfecto. Nagpatanim ac6. Nagpatanim ca. Nagpatanim siya» Nagpatanim tayo o eami. Nagpatanim cay6. I Nagpatanim sila. f Yo mande 6 he mandado sembrar. Tii mandastes 6 has ma% dado sembrar El mando 6 ha mandado sembrar. Nosotros mandemo's' 6 he mos mandado sembrar» Vosotros mandasteis 6 ha- beis mandado serabrar. Ellos mandaron 6 han #mandado sembrar. Tiempo presente» I Nagpapatanim ac6. f Nagpapatanim cA. [ Nagpajpatanim siya. |I^Nagpapatanim tayo 6 ■ eam?. ^ Nagpapatanim cay6 ,Nagpapatanim sila Yo mando sembrar. Tu mandas sembrar. El manda sembrar. Nosotros mandamos sem-. brar. Yosotros mandais sem- brar, Ellos mandan sembrar. Pret^rito pluscuaniperfect Naeapagpatanim na ac6 Naeapagpapatanim ca na. Naeapagpatanim na siya. Yo habia ya mandado sembrar. Tti habias ya mandado sembrar. El habia ya mandado sembrar. — 5() Naeapagpatanlm na tayo 6 eami, Naeapagpatanim na eayo. Naeapagpatanim na sila. Puturo Maeapagpapatanim na ac6. Maeapagpapataulm ca na. Maeapagpapatanim na siya. Maeapagpapatanim na tayo 6 eami Maeapagpapatanim na eayd. Maeap gpapatanim na mlL Nosotros habiamos ya man- dado sembrar. Yosotros habiais ya man- dado sembrar. Ellos habian ya mandado sembrar. perteeto. Yo habre ya mandado sem- brar. Tu habrds ya mandado sem- brar. El habra ya niandado sem- i brar. Nosotros habremos ya man- ' dado sembrar. ^ Yosotros habreis ya mau- dado sembrar. Ellos habran ya mandado ^ sembr^ r. Maiding vcmhulario nang Breue vocahulario de los manga^ verbos. verho8. Magpalambdt. Lumamb6t. Yumaeap Mageumot. Magbueas M^patauad nsng siila dusa. Ubusin. 6 Ablandar Ablandarse. Abrazar. Abrigar. Abrir. Absolyer, Aeabar lo que se eon- Tapusin 6 yariio. sume Aeabar obras 6 trabajos ~ 57 — Sumdma. Humiga. Magsumbong. Lumapit Magahit. Laehan. Bumutas Malunod. Magbigti. MagaMt, Umab6t. Bumuhat 6 magtaas. ^ Lumaead. ; Hulihin. V Mag aral. :^Oamutin* Mag araro. Bunutin. I Itapon. I Sumayao. % Ibaba. \ Manaog. Mahgo» T^umalasa. ^; Mag uahs Magbinyag, Uminom. Humalie. Magpaputl Gumaod. Bumura, Maghic6b. Lumuesd. Bumuh. Acompafiar. Aeostarse. Aeusar. Aeerearse. Afeitar. Agrandar. Agujerear. Ahogarse. Ahorearse Airarse. jAlcanzar Alzar. Andar. Aprehender. Aprender. Araiiar 6 rasear. ^ Arar. Arranear. ArroJar. Bailar Bajar la easa que estaen lo alto. Bajar en la esealera. Banarse. Barajar. Barrer. Bautizar* Beber. Besar. Blanqu€a£ Bogar. Borrar Bostezar. Brinear. Brufiir. 58 Magbir6 Burlar. Humanap, Busear. Malaglag. 6 mahulog. Oaer. Tumae. Oagar. Bumalae. Oaleular. Tumahimie (3 tumahan. Oallar. Lumaead. Oaminar. Umauit 6 mageanta. Oan^r. Oapar. Cumap6n. Bumihag, Cautivar. Humueay Cavar, Mangaso 6 mamaril. Cazar. Humapon. Genar. Magbaeod. Oerear. Magsara. Oerrar. Magpatoto6. Oertihear. Magpaeo. 01avar. ManingiL Oobrar. Magluto, Oocei\ HumuH Ooger. Ibitin 6 isabit. Oolgar. Gumain. Oomer. Maaua 6 mahabag. Oompadeeerse Ganapin 6 hustuhin. Oompletar. Pagyamanin 6 eumpuni- Oomponer. hin. Mamili. Oomprar. Pumayag 6 magpahintu- Ooneeder. lot. Maghatid. Oondueir. Gumilala. Oonoeer. Magisip, Oonsiderar. Maubos, Oonsumir Bamjlang. Oontar. Sumagot. Oontestar. 59 Sumudy. Tumaebo. Gumanti. Pumutol. Gupitln 6 gumupit. Manahi. Lumaqui. Tumiibo. Maniuala. Tacb4n. Magalaga 6 mamahala» Tumupad 6 gumandp. Lumdganap. Gumam6t. Humitit. "^Umutdt. Magbigay Magsabi 6 magbadyd. ^ Magsaysdy. luan 6 pabayaan ^^^Maghabla ' Sumirang piiri. Magngalan. Maglagae -Tumunao. i^ Iguiba Mauala sa tingin. Bitiuan. Magealag. Sirain. Magpahinga. Magnais 6 magnasa* Mahilo. Maghiibo. Sumuay. Contravenir. Gorrer. * Oorresponder. Oortar Oortar eon tijera Goser, Greeer. Greeer las plantas, Greer. Cubrir. Cuidar, Gumplir. Gundir. Gurar. etiupar. Ghupar el nifio. Dar. Deeir. Deelaral*. Dejar. Demandar. Denigrar. Denominar. Depositar. Derretir. Derribar. Desapareeer. Desasir. Desatar. Desb ratar. De8canzar. Desear Desmayar. Desnudar. Desobedeeer. — 60 Magpaalam. Buroaebde Guisingin 6 gumisiug Magpuyat Isaull. Magtielop. Sumaquit. Matulog Magtipld. Maghalal Magsanla, Mulan Magpahiram. Itulae. Ibilango Magsindi. Magpariqult. Pagquitan. Culungin. Salubungin. Baeuran. Magbalat nang libro Tuirin. Magcasaquit. Magdaya. Magmiimog Magbanlao. Magturo. Managuinpdn. Pumasoe. MageamaH Sumala. Maligao. MaeauaM 6 maealigtas. Pumlli. Despedir. Despegar. Despertar. Desvelar. DeYolyer. Doblar Doler. Dormir. Economizar. Elegir. Empefiar. Empezar. Emprestar Empujar. Eneareelar. Eneender la lu^, Eneender fuego. Eneerar. Eneerrar. Eneontrar. Eneorralar. Eneuadernar. Enderezar. EnEermar, Enganar. Enjuagar la boea. Enjuagar ropa 6 plato Enseilar. Ensoiiar Entrar. Equivocarse Errar. Errar el eamino. Eseaparse. Eseoger. — 61 Sumulat. ^ Eseribir Magantay, Esperar. Mahalia. Estimar. Bumatae. Estirar. Mag-aral. Estudiar. Sumaua o masiiya Eastidiar. Umaeo 6 mageatiuala. Fiar. Lumutaug. Elotar. Pumilit. Forzar Mag isis 6 maghugas. Fregar. Magprito, Freir. Humagod. Frotar Magbunga. Fruclificar. Mageutdn. Fruncir. ^ Dumahae Gargajear. Gumugol Gastar Humibie. Gemir. Cumatqg. Golpear. Tumulo. Gotear. Mageamit 6 eamtdn. Gozar. * Matua. Gozarse. Sumigao Gritar. Lumasap. Gustar. ,^Manahan. Habitar. Mamihasa. Habituarse, Magbadya, Hablar. Gumaua. Haeer. Mabus6g Hartar. Bumaho Heder. Mabide. Hender. Sumugat. Herir. Oumulo. HerYir. Mamaga. Hineharse. Magtanan. Huir. Magnaeao. Hurtar. — 62 Pantain, Humuad. Mnglimbag. Sumiinog. Papagalabin. Papag alabin ang loob. Mag osisa 6 magsiyasat Mag palaraan. -Tumanong. Lumo6b, Yumao 6 humayo. Tumungo 6 patun|o, Umalis 6 pumanao. Humingal. Mag-laro. Pisanin 6 magtipon. Mag agapay 6 mageatoig Manumpa. HumatoL Tumahol. Humimod. Masaetan. Mahabag. Maghugas. Maglaba. Bumasa. Magtaas 6 bumuhat. Cumiquil Mag Hnis 6 raagpahid. Mag guhit. Maquipag usap. Gumintab. Tumauag. Punuin. Tumangis 6 umiyde. \,. Igualar. Imitar. Imprimir. Ineendiar. InAamar. InHamar animo. Inquirir. Insertar. Interrogar Inyadir Ir. Ir dirigiendose. Irse. Jadear. Jogar. Juntar Juntar8e. Jurar Juzgar. Ladrar. Lamer. Lastimar. Lastimar eompadeeiendose. Lavar. Lavar ropa. Leer. Levantar Limar Limpiar. Linear, Litigar. Lueir. / Llamar. Llenar. Llorar. - 63 Umulau, Damurog Magtungayao 6 sumumpa Maeiuian Sumuso, Mag-utos. Mahilo. Maliila. Ngumuya Ngumanga. Pumatay. Magsalit sallt. Ngumiyao. ;; Umihi. i^Tumaeal 6 tumimbang. Sumueat. I Magsinungallng. Maghalo. , Tumingin. /*Bumasa. Mangagat. Mamatay. Magbago, , Magbihis. Ipanganae Tumubo. Lumangoy. Magsaysay 6 magsaUtd. . Maglayag. Umitlm. Magbalita, Gumaua, Dumillm Lloyer. Maehaear. Maldeeir. Malparir Mamar. Mandar. Marearse. Marearse navegando. Masear. Masear buyo Matar. Matizar MauUar Mear. Medir gramos 6 Iiquidos. Medir eosas longitudi- nales. Mentir. Mezclar. Mirar, Mojar. Morder. Morir. Mudar Mudar yestido^ Naeer. Naeer plantas, arbotes, ete. Nadar. Narrar. Nayegar. Negreeer. Notieiar. Obrar. Obseureeer. 64 ^ Itago Mangaeo, Ihain 6 magalay. Diimingig 6 maquinig, Umamoy. Lumimot. Gumatas. Magpamuti. Mangahas Tumangap. Magbayad. Huminto. Manganae Mageasala. Humingi. Umutdt. Magdiqult Humamp6s. Magsuelay. Cumur6t. Mag isip Mauald. Matalo. Magmalio 6 eumupas. Lugiipas. Magpatauad. Magpahintulot. Tumimbang. MangisdA. Tumuea Sumiguld Yumapae. Oapangyarihan. Maglagay. Magtauag, Oeultar. Ofrecer 6 prometer. Olreeer a Dios. Oir. Oler, 01vidar. Ordenar Ornar. Osar Otorgar Pagar. Parar. Parir. Peear. . Pedir. \ Peer Pegar, Pe^ar eastigando. Peinar, Pellizcar Pensar. Perder. Perder en lueha 6 juego. Perder el eolor Perder la fuerza 6 saboP Perdonar. Permitir Pesi^r. Pesear. Piear aves. Piear reptiles 6 inseetos Pisar. Poder, Poner. Pregonar. 65 — Maghanda. Preparar. Humiram 6 umutang. Prestar Mangaeo Prometer. Bumasag. Quebrar. Maiuan 6 matira. Quedar. Dumaing. Quejarse. Masunog. Quemar, Umibig Querer. Alislo Quitar Magalit 6 magngalit. Rabiar. Oumudeod 6 euraayod Rallar. Oumamot. Rasear. : Gumuhit. Rayar. Magigplt. Reeoger. /Manubos. Redimir. Mageuseos. Refregar. ^ Magdilig. Regar. f Tumauad, Regatear. :, Dumilhay. Regoldar '/rumaua. Reir ^ Magtagpi. Remendar Sumiieo. Rendir. Maquipag auay. Refiir. Mamahagui. Repartir. UHtin 6 umulit. Repetir, Magdulds. Resbalar. Huminga. Respirar, Sumagdt. Responder. Magsauli. Restituir Lumay6 6 ilayd. Retirar. Magputde, Reventar. Magdasdl. Rezar. Magnaeao. Robar Gumulong 6 uminog. Rodar. Bumasag. Romper 16za 6 barro, 5 66 Pumunit. Bumaii, Pumatid 6 lumag6t. Maghilie, Mamaos, Maaiaman 6 matuto. Cumuha MagpaspAs 6 mag-uaguag. Cumadlit Mag asin, Lumabds 6 umalis, Lumueso Gumahiig. Magpatuyo. Gumapas o umani. Magtanim, Lumiemo 6 umupo. Magtandd. Magturo. Sumuts6t. -^ TumuDog. Humihip. Humigop. Umaquiat 6 pumanhie. Pumauis. Magddlita 6 magtiis. Tumina. Pumuc61 6 humaguis, Tumugtog. Humlpo 6 sumalang, Gumuha 6 tumang^p. Uamb6* Gumaud. Magdala, Lumulon 6 lumamon. Romper tela 6 estopa. Romper cafia 6 madera, Romper hito 6 eorder, Ronear. Ronquear. Saber. Saear. Saeudir Sajar. Salar. Salir. Saltar. Sanar. Seear. Segar. Sembrar. Sentar. Seilalar. Sefialar designendose. Silvar. Sonar, Soplar. Sorben. Subir. Sudar. Sqfrir. Tenir. Tirar. Toear. Toear los manos, Tomar. Toser. Trabajar, Traer Tragar. 67 — Umaquiat Bumuis. Gumiie. Magpalit Oamuldg, Matisod. Ibual 6 iguibA. Maglangeap. Magpahid. GamitiD, Magpatiibo. Sumamsam. Isalin. Magbubo. Magsalin, Tumauid. Maglamay. Manalo 6 manaig. Magbili. ^ Gumalang, fDumating. Tumingin. Magbihis. ^Dumalao. Mabuhay, Sumigao, Bumalie. Umui. Isauli. TumaKc6d, Sumuea. Sumisid. Sumu6b. Humueay. Hu maguing. Trepar. Tributar. Trillar. Troear. Tronar. Tropezar. Tumbar. Unir. Untar. Usar. Usurear. Usurpar Vaciar. Vaciar naYaJas, ete, Vaciar algun eserito. V8dear. Velar. Vencer. * Vender. Venerar. Venir. Ver. ^ Vestir. Visitar. Vivir. Voce8r. Volver. VolYer donde sali6, Volver lo que ha tomado. Volver las espaldas, Vomitar. ^ambuUir. Zahumar. 2anjar. Zurbar. — 68 PATNUGOT SA PAQUIC|UIFACJlSAMTAAIf TAGALOG AT GASTILA Sa paghdti at paghihigdy Para saludar y dar hs nang magandang arao buenos dias. Bigiiian pd sikug lahat nang magandang arao. Magandang hapon p6. Magandang hapon p6 na- man. ^Gomusta p6 eayo? Mabuti, . ^Yayao ea iia? ^Saan ca paparoon? ^,Saari ca Dangaling? Galing ac6 sa babay. Yayuo ac6 sa simbahan. Inntusan ac6. , Pumanhie ea Manaog ca Pumasoe ca. Lumabas ca dito Laead. Huag eang magtiguil. PiguiHn mo, Huag eang gagalao. Lumapit ca. Hummalay ca. UmuroDg ca naug eaonti sa lieuran. Pumarito ca. Mag-antay ca sandali. Huag eang tataebo. Lumaead eang madall. Umahs ca diyan. Napapagod ac6, Hindi na ac6 maealaead. Tumuloy ca sa daan nang Magtul6y tayo sa daang it6. lk\m ang lalong maiesl sa dalauA? Me ¥oy ya. ^Te vas ya? ^A d6nde vas? ^De d6nde vienes? Vine de la easa, Me ire a la iglesia. Me ha mandado un re- eado. Sube. Baja Entra. Sal de aqui. Anda, No te detengas, Deteule No te mueyas. Aeereate. Apartate. Retirate un poeo atras. 4 Yente aea Esperame un momento* No eorras. ^ Anda de prisa, Quitate de alli. Estoy eansado. Ya no puedo andar. Sigue por la ealle de. . , , Sigamos este eamino. ^Gual es mas eorto de los dos? — 71 — Ito ang lalong maiesl sa roon. iMala}^o pa ba tayo? Malapit na tayo. e^.Saan naroon ang ba^^an? Hindi co naalamang sabi- hin sa inyd. Ituro mo sa agnin ang manga daan. Samahan mo ac6. Itiiro mo sa aquin ang daang patungo sa bayan. Maupo tayo sandali. Maputie 6 mayroong ma- I raming putie. * Nadulas ac6 at eaonli na aeong mahulog Bumalie ca sa baiiay at sa- ) biliin mo sa «^oeliero na dalhin dito ang earruage. Goehero, iiiatid mo ac6 sa *'#» Quingua. ■ Matuid. Sa eanan. Sa eahua. Tumabi ca nang eaunti. Lumapit ea diyan sa ba- hay na malapui, Huminto ca. Sa panahbn, i^Maano ang panah6n? Mabuti ang panah6n. Masama ang panah6n. Este ei mas eorto que aquel ^Estamos lejos todavia? Ya estamos prolinio iD6nde estd el pueblo? No lo se deeir a V. Enseilame las ealles. Aeompaiiame. Ensefiame el eamino que eonduee al pueblo, Sentemonos un momento. Hay mueho lodo, He resbalado * y por poeo me eaigo. Vuelvete a easa y dile al eoehero que traiga aqui el earruage, Goehero eondiieeme a Q,uiugua. Dereeho. A la dereeha 6 de mano. A la izquierda 6 de silla. Orillate un poeo. Arrimate a esa easa grande, Para 6 pdrate. I)el tiempo. ,i.Qu6 tiempo haee? Haee buen tiempo. Mal tiempo haee. - T2 Na m tagarao tayo ngayon. Nagdidillm ang Arao. May mararaing ulap. iUmulan naua sa magha- pong ito! Bumugso na ang uMn. Ibig6y mo sa aquin ang payong. Gumueulog at cumiqu'd- lat Isang lintie ay nahulog sa bahay ni Pedro Nanginginig ac6 uang taeot sa manga eulog Lumalaeas ang hangin. Marahil ito ay ma-uuui sa baguio. Pumasoe p6 eayo sa silong nitong bahay. Sumisieat na ang mga bi- tuin. Paglubog nang Arao, ay magbaHe ca. Gumagabi na. Sumisilang na ang Baan. Umuumaga na. Tingnan mo eun umuulan, at aalis na ac6. Sa pagpapaalmn Estamos hoy en verano Se esta nubiando el SoL Ay mueha niebla jOjala que llueTa en todo este dia! Ya esta eayendo un eha- parron. Deme el paragua. Esta tronando y relampa- gueando. Un rayo ha eaido en la easa de Pedro Tiemble de miedo a los truenos. El yiento aireeia. Es posible que esto terooine en huraean. Entre V en el zaguan de esta easa. Ya asoman las estrellas Al poner el Sol Yuel¥e tu. Anoeheee ya Apareee ya la Luna. Amanese ya. Mira a ver si llueve, por que ya me mareho, Para despedirse. Paalam na p6 ac6 sa inyo. Me despido ya de V. ^Baquit ca nagpapaalam? ^Por que te despides? Maupo ca muna. Sientate antes — 73 Hiadi ac6 maeauupo sa- pagca,t, ac6 ay nagma- madaK, ^At saan ca paroroon? Maquiquipagquita ac6 sa isa eong eaibigang aalis pa sa sa Maynila bueas Magbabalie ac6 mamaya Magquiquita tayo sa hapon. Adios. Sa oras, ■ ^An6Dg oras na? ;iAn6ng oras na eaya? A las diez na. ^Tumugtog na ba ang a las oaee? Sa aeala co ay hindi pa. Maliligo ac6 mamayang a las doee ^;?>uisingin mo ac6 mama- yang a las tres. Huag mong ealiHmutan ang bilin co, sapagea,t, a las euatro ac6 ay mag- papasial. Senor, gumising p6 eayo at hapon na. Hindi mangyayari sapag- ca,t, mataas pa ang Arao Tingnan mo sa rel6s eun an6ng oras na. A las euatro na p6. No puedo sentarme por que tengo prisa. ^Y a d6nde vas? Ire a ver d un amigo que saldra ipanana para Manila Yolyere luego Nos yeremos a la tardo, Adios, abur 6 agur. I)e la hora, ^Que hora es? V,Que hora sera? Ya son las diez. ^Dieron ya las onee? Me pareee que todavia no. Me bailare luego a las doee. Despiertame luego a las tres. No te olvides de mi enear- go, porque d las euatro me ir^ a paseo Seilor, despiertese V. que ya es tarde. No puede ser, porque aun esta alto el Sol. Mira d ver en el reI6J, que hora es. Ya son las euatro senor. 74 ~ Sa paghibihts. ^lbig ninyong ieuba eo eayo nang damit na ma- linis? Huag: dalhan mo muna ac6 nang isang eumot at ac6 ay raaliligo (^May naquiquilala eang ma- buting barbero? May isa p6 aeong naqui- quilalang mabuti. Cun gayon ay tauaguin mo at sabihin mong magdala nang mabuting labaha/ ^Marunong eang umahit^na mabuti? Op5j aeo po ang maga- ling sa manga barbero sa daang ito, Gun gayon ay ahitin nong paeaingatan ang balb^s co. ^iNasaeaetan p6 cay6? Hindi, ganiyan ang ma- buti. Gupitin mo ang buhoe co ^lbig p6 ninyong sagad na sagad? Ilnag; pabayaan mong ma- habahaba. ^Mageano 6 gaano ang iba bayad co sa iy6? Cayo p6 ang bahala, ang Del vestir. ^Quiere V. que le 8aqtie ropa limpia? No: traeme antes una sa- bana que Yoy a ba- ilarme, ^Tienes eonoeido algun ba* bero bueno? Hay uno, sefio/, que co- nozco bueuo? Pues Ilaraale y dile que traiga buena navaja. ^Sabes afeitar bien? 8i, senor, yo soy el mejor| de los barberos de esta ealle. Pues afeitame eon mueh^ euidado la barba. ■♦ (iSe lastima V.? No: asi estd bien. ^ C6rtame el pelo. ^Lo quiere V. muy eorto? No; deJalo un poeo largo. ^Ouanto es 6 euante te pagp? V, euidado, queda a la 75 ~ loobin p6 nioy6 ^Mageanong ibig mo bua- nan, sa tuing iealanaug arao ay aahitan ma aeo? Apat na piso p6 Cun gayon ay pumarito ca mula bueas F r a n c i s c 0, 1 a g u i a n mo nang tubig ang hilamu san. leuha mo ac6 nang isang baro, isang salaual at isang p^mahid, Dalhin mo sa aquin aftg ) ehapin. labot mo sa aquin ang sombrero Ingatan mo ang bahay at ac6 ay magpapasial; at eun may sinomang pumarito, sabihin mong «>' uala ac6. disereeion de V. (iGuAnto quieres por mes, afeitandome un dia si y otro no? Guatro pesos seilor. Pues vente desde manana. Francisco pon agua la pa- langana Saeame una eamisa, un pan- talon y uoa tohalla. Traeme el zapato. Alcanzame ei sombrero. Guldate de la easa que voy al paseo; y si al- guno viene, dile que no estoy. Sa pagliUngeod. I)el S€rvir, elumanap ca nang isang Busea un eriado. ahla. May isa sa ibaba na ibig Hay uno abajo que quie- pumasoe magHKngc6d sa re entrar a servir a V. iny6. Sabihin mong pumanhie Dile que suba ^Mayroon eang papeleta sa ^Tienes papeleta . de ser- paglilingc6d? * vicio? Uald p6, ac6, No la tengo, seilor. (^Taga sstan ca ^De donde eres? — 76 Taga Hagonoy p6. ^May ama at ina ca pa? Op(y Tumira ca i'ito at uupa- han quita euu gust6 nio nang dalauang piso isang buan, at eun hindi hu manap ca nang ibang panginoon Masana ang pinagearati- Iian rao. Humanap ca nang eahalili mo ngayon din Gumuha ca nang tubig sa balon at ilagay mo sa paliguan. BucBan mo iyang pinto. Sarhan mo ang duruoga uan De JagoDoy, stfior. ^Tienes aun padre y madre? Si, sefior. Quedate aqul y to pagare si te i eomoda dos pesos mensuales; y sino, busea otro amo. Esta mal aeostumbrado. Busea remuda hoy mismo. Saea agua del pozo y ponla en el bailo. Abre esa puerta. Cifrra la ventana. Cun may pumaritong sino man^ sabihin mong uala ac6. ^Nasaan ang panginoon mo? Uala p6 rito. ^Hindi mo naalaman eun saan naparoon? Hindi po. ^,An6ng oras uuui? Mamayang maea a las oeho. Sabihin mo eun duma- ting na aeo ay naperito dito. Si viene alguien, dlle que no estoy. ^ ^D6nde esta tu amo? No esta seiior, aqui 1 ^No sabes tu por donde fue? No, seAor. a6n lamang may mabuting eahanganan. Cun ibig mong maguinhaua ang iyong pag aasaua, ieao ay iiumanap baga * nang iyong maeaeapara. Cun mangyari,i, pagpiiitan matua ang ealahatang rpanga nangageaeapisan na masaLua,t, magaling man. Baua^t^ isa,!, quiquilala nang di ibig na sumala sa magagauang iahat na at eun alin yaon baga. — 104 — Jamds eosas mal ganadas en tu eoneieneia eoneiente, sino todas jn8tamente. En enanto lengua pudieres eon ai^iso sM templado que es malo ser desboeado. Las palabras deshonestas ni las pienses^ ni las digas que son tieras enemigas. Las eosas que has menester de f utura y de presente, proeura eomo prudente. Muelios hooabres hay pesadoa que es pasi6n tratar eon ellos, huye de ser uno de ellos. De tu mismo da tal prneba que en tus diehos y tus heehoa estin de ti satisteehos. Oeloso ni sospeehoso no lo tengas por eostumbre qae te quemar4s sin lumbre. Ou^ndo alguna eosa emprendes mirad primero el tin de ellas antes de llegar & haeerlas. Aeuteiate de la muerte que tal aeuerdo es virtod, masino olvides tu salud. . SM diligente en pagar euando llegues a deber para no te aborreeer. Nunea a tus amigos pongas eon tus que,ias y respuestas en eosas muy deslionestas. Ang masamang paquinabang huag mong nasaing eamtdn, eun hindi ang eatampatan na ueoi sa eatuiran. Ang dila mo,i, pagpihtan iialagay sa eatamtaman 8apagca,tj lubhang mahalay ang totoong buUgangaan. Manga saiitaug mahalay huag isagunamgunam ni sasalitain pa man at malupit na eaauay. Ang iyong manga eailangan sa darating at ngayon man, ang iyong pagpipilitan ang sa mabuting paraan. Maramiag tauong mabigat na mahirap na eausap, ^y dapat eang mangingilag mapaquibilang sa iahat. Sa sarili,!, magbibigay nang sueat pagcaquitaan sa manga uiea mo,t, gaua,i, mayroong eauiuilihan. Panibughd at hinala huag ugaliing eusa, masusunong eang mistula eahit apoy man ay uaia Oun may panghihimasuean na anomang bagay bagay, mamasdan ang eahanganan na bago muna pasuean. 'Manimdim ea eamatayan isang gauang eabanalan, nguni,t, huag malimutaik eagallngan nang eatauan. Ang pagbayad sisipagan euti icao,i, mageaeautang at nang hindi baga naman eanila eang eapootan. Oailan man ang eaibigan ay huag mong ilalagay sa daing mo,t, easagutan sa lubhang eahalay-halay. — 105 A los viles lisonJeroa nunea tu easa les abras, ni eures de sus palabras. Con todos sed bien euidado si te plaee ser bien quisto, aun eon los que nunea has visto. En fin tales eosas haz si quiere8 vivir sin tasa que pueden salir a plaza. Sa hamae na manghihibo huag bubuesan ang pintd at huag eang pasisilo sa salitang pauang lieo. Sa lahat ay mag-iingat eun ibig mong maguing dapat eahima t, doon sa lahat na di mo nangamamalas. Oaya nga gauing mataman tanang dito,i, nalalaooan, nang mabuhay eang matagal na uald mang eapintasan. TALES Oon tus padres ten paeieneia guarda no les des enejos aunque te pisen los oJos. A tu prineipe 6 seiior donde quiera que estuyieres, honraras euanto pudieres. El meJor sabio de todos es el tiempo, puea ei s'abe euanto en este mundo eabe. Si alguna eosas quisieres saber si es aea 6 alld, el tiempo te lo dirA. Las eosas que son dudosas si son de buena 6 mal arte, h^ehalas d buena parte. Nunea eures prometer porque si eumplir no puedes, por hombre vano noj quedes. En tns diehos y tus heehos tendrds eontinuo memoria que adelanta fama gloria. Sa magulang magtitiis huag bibiguian nang galit, mata mo,i, yuraean eaiiit ieao ay paeatitiis. Sa hari 6 paoginoon eahit saan ca naroon, ay quiquila eang campo,fc, papurihan mong hinahon. Ba lahat lubhang maalam ang panahon baga lamang at eaniyang naaldman ang sa mundo^i, nalululan Ang ali,t, alin mang bagay na ibig mong maalaman eun dito baga eun saan, panahon ang magsasaysay, Sa bagay na alanganin eun masama 6 magaiing, ieao ay doon quiquiling sa lalong minamagaling. Huag mangaeo isaman eundi mo magagampanan, nang hindi ca mapalagay tauoag ualang eabuluhan, Sa manga gaua mo,t, sabi alalahaning parati ang sa ieapapabuti nang iyong fama at puri. — 106 Todos los Inales del mundo andan ju!itos en un trato eoa el hombre qu8 es ingrato Las eosas que son ineiertas nadie las debe temer pues no saben si han de ser, IiO que eonseguir no puedes neeia epsa es trabajar para saberlo de dejar Oon todas veras proeura .haeer euanto bien pudieres ^ donde quiera que lueres. A la ley que tu pusieres aunque sea pisar todos, sed sujeto mas qu6 todos. Proeura entre tus amigos . esperimentar bien de ellos que no es malo eonoeerlos. Si tu amigo en algo yerra de el 4 ti le reprende y en piiblieo le defiende. Sed modesto en hablar, prudente en el persuadir y templado en pedir* Cuando alguna eosa torpe, tii pensamiento comienza de pensarlo t6n venguenza. Lo que tu piensaa haeer, t^nlo seereto en tu peeho hasta que lo tengas heeho, Aunque se pierda la vida si la eausa es aprobada, no es perdida, mas ganada. Tanang easam-an sa mundo nageaeapisang totoo sa uica,t, gaua naog tauong palamara,t, ualan^ tuto. Ang ualang easiguruhan di dapat na eataeulan, 8apagca,t, di nalalaman eun mangyayari 6 di man. Ang hindi mo maeaeamtan huag gauing pagpagura,t, isa lamang eaululau pagea.t, iyo ring iiuau, Dapat moug pagpilitan gumaua uaug eagaliugau ua iyong maeaeayauau, ^ eahit saau pa maug lugar. Sa bigay mong eautus^u eahit putie ma,i, yuraeau susaudd uga muna,i, ieao at bago aug ealahatin. Aug eatoto,!, pagpilitaug iyoug masuboe ua tuuay at hiudi masamd namaug ugali uiya,i, maalamau. Catoto,i, eun mamali mau lihim moug pangungusapau, uguui,t, sa harap natig taudu iyoug ipagsasaugalaug. Aug pag-uica,t, ilaiagay sa eahinhiuan uaug asal, aug pagcuro,i, eabaita,!, aug paghiugi,i, eatamtamau. Cuu aug bagay na mahalay mapasoe sa gunamgunam, eahit sa isip mau lamang magdala eaug eahihian. Ang iuiisip moug gauiu sa iyoug dibdib ilihim hangang di mo ualiliniug ang eayarian magaliug, Cahit mauala ^ng buhay euu ang dahilau ay tuuay hiadi pangnnguhiguihau bageus paquiquinabaugau. — 107 La honra que es verdadera en vej^z y 3uventud, solamente es la virtud. El que es de noble linaie sin virtad eleneia y modestia, aunqtie noble es eomo bestia. Siuy mejor e§ la nobleza que por la virtud se gana que la de eangre mana. Todas las eosas del mundo variables paeden ser pero lo es mas la muJ3r Por mueho que nadie eneubra la edad y los anos que hd, el tiempo lo parlara. Ang tunay na eamahalan sa matandd at bata man, uaia nanga eundi lamang yaong gauang eabanalan, Ang mayroong lahing mahal na uala mang eabanalao, €arununga,t, eahinhinan, parang hayop nabubuhay. Mabuti ang eamahalan na biinga nang eabanalan at mahiguit pangang tanay sa dugdng pinangalingan. Ang tanang bagay sa mundo marahil pabagobago, nguni,t, mahiguit pa rito ang manga babaing tauo. Malaqui mong eaibigang ieaila nang sinoman ang edad at taong bilang panah6n ang magsasaysay. NUMEROS ROMANOS. Uno. . • I \ Sesenta. . . LX Dos . Tres. . . II. . III. 1 Setenta. . . 1 Oehenta . . . LXX, . LXXX Guatro . IV. ] Noyenta . . X0 Cinco . .V. ■< \ Giento . . , . c Seis . . .VL Doseientos . . . cc Siete VII. Treseientos . CC€) Oeho . vni. [ Guatroeientos , . CD Nueve . IX. \ Q,uinientos , . D Diez. . . X. 'i Seiseientos . . DC Veinte . XX. j Seteeientos. . . DCC Treinta .XXX. l Oehoeientos DCCC Ouarenta , LX '\ Novecientos . . CM eineuen ta. L \ Mil . . . . . . M — 108 TaMa de Wiinieros Denomiiiadlo» MEDIDAS DE LONGITUD 6666^3 varas 20000 pies, 2 varas esp. 3 pies. 12 pulgadas. 12 lineas. 12 puntos. La legua La braza La ¥ara El pie . . La pulgada, La linea Metro, unidad lundameBtal y usual, equivale a una vara, siete pulgadas y 805 mil^simas de linea. El deeametro— diez metros. El heetometro- Ei kilometrd— 1196 varas. EI miriametro- tros .-11 960 El deeimetro— metro El eentlmetro- mo de idem, Un milimetro- de idem. — eien metros- mil metros 6 — diez mil me* varas lineales un deeimo de — un eentesi- ~un mileeimo MEDIDAS DE GAPAGIDAD El cavan La ganta El quintal La arroba La libra . La Dnza , El adarme 25 ganlas. 8 ehupas La ehupa 4 apatanes. MEDIDAS DE PESO . 4 arrobas. . 25 Hbras . 16ouzas. . 16 admes. . 36 granos, MEDIDAS El pieo i ^ ^^^ arrobas 6 I 10 ehinantas. La ehinanta 10 eates. El eate 1 Hbra y 6 onzas. La tinaja , 16 gantas. La ganta . 8 ehupas. La arr. 6 eant. 4 euartillas DE LIQUIDOS La euartilla La azumbre El euartillo 2 azumbres. 4 euartillos. 4 eopas. — 109 ~ El quifion La balita El loan . La onza El peso MEDIDAS AGRARIAS 10 balitas. 10 loanes. 100 brazas euadradas. El quifion — 2 heetAreas, 79 areas y 60 eentidreas. La balita— 75 areas y 95 eentidreas El loan -3 dreas y 80 etreas. MONEDAS DE ORO Y PLATA 16 pesos. 8r^ftes. La peseta El real * El euarto 32 euartos 20 euartos 8 mdis. El siglo El aiio EI mes DEL TIEMPO 100 aiios. 12 mses 30 dias. El dia . La hora . El minuto 24 horas. 60 minutos. 60 segundos. E^iS<»li^^ y -.y s..;.- «■:.■/ 5'.'' Hga maliahalagaiig akM n 6.50 4.50 0.50 Dieeionario lagles— EspaAoI— Tagalog, ni Sot G. Calder6n: Papel satinado. Papel peri6dico, Dieeionario Ingles— Tagalo ni H. L6pez Dieeionario Manual de terminoe eomunes Espa fiol Tagalo ni Kosalio Serraoo Dieeionario Tagalo Hispano ni P. Serrano Vocabulario Tagalo Oastellano ni E. FernAndez Yoeabulario Pilipino Ingles ni Eusebio T. Daluz Yoeabulario Tagalo-^Oastellano— Ingles eon partes de Gram^tiea y frases usuales ni D. E. Ferndndez at S. G. Oalder6n Ang mahusay na paraan ng paggamot sa mga maysaquit ayon sa aral ni Tissot Medieinas Gaseras en tagalo ni Fr. Fernando de Sta Maria , . . Akl6t ng Pagluluto ni R. Ignaeio Tanungan ng Bayan ni Areadio 0. Gingeo tomos I, 11 y III . . Ang Bill de Divorcio ni Areadio 0. Gingeo Ang mahusay oa pananalumpati oi A. C. Gingeo Ordeulo ni Napoiedn ni 0. Trinidad carton6, riistiea, 1? >f ij '^ Pasteleria at Reposteria „ „ „ Patntibay ng Pagsinta P. H. Poblete Ilao at Gaguinhauahan ng Oaloloua (Devocionario) Fequefio Devocionario en tagalo Pagdalao sa Santlsimo Saeramento Ang mga akldt na ito ay ipinagbibli sa mga Librerla ni J. MARTINEZ, Plaza Moraga 34 36. Plaza Calder6n 108 at Gabildo 253 Maynila. X